Wednesday, May 2, 2012

De Wever en De Winter gevaarlijker dan Bin Laden

Berichten over het gevaar van islamitisch terrorisme zijn de laatste jaren schering en inslag. De roep om correcte veiligheidsmaatregelen en aangepaste wetgevingen worden er sterker om, de algemene publieke argwaan tegenover islam neemt toe en een verband tussen terrorisme en islam is zowat een evidentie geworden.

Zo zei Filip De Winter nog op 29/03 in de plenaire vergadering van de senaat tegen minister Milquet: "Ik beweer niet dat iedere moslim een terrorist is, maar ik stel wel vast dat vandaag bijna iedere terrorist een moslim is."

Een steeds opnieuw herhaalde boutade die waarschijnlijk door meer dan de helft van de Belgische bevolking zou onderschreven worden. Jammer genoeg ook een totaal foute boutade. En dat De Winter met dergelijke uitspraken telkens opnieuw weg geraakt, wordt stilaan verbijsterend.

Dat een dergelijke redering wel goed fout is, gaf ik reeds aan in een vorige blogpost. En dat werd enige tijd geleden opnieuw bevestigd in het laatste 'EU Terrorism Situation andTrend Report 2011' van Europol. (Dus niet in een document van één of andere linkse NGO maar wel in een rapport van de officiële overkoepeling van alle Europese politiediensten.) In dat rapport staat immers dat het aantal geregistreerde terroristische aanslagen in 2010 met 21% is gedaald ten opzichte van 2009. Deze daling is vooral toe te schrijven aan een verminderde activiteit van de ETA in Spanje en het FLNC in Corsica. Dat kan ook moeilijk anders, want islam-gerelateerd terrorisme was ook in 2010 een heel klein segment net zoals in de vorige jaren. In 2010 waren slechts 3 aanvallen van het totaal van 249 terroristische aanslagen islam-gerelateerd. Dat is dus minder dan 1%.

Het aantal aanhoudingen van personen betrokken bij terroristische acties is daarentegen wel gestegen. Opvallend daarbij is dat er 179 radicale islamisten aangehouden (waarvan 94 in Frankrijk). Niet alleen is dat een stijging met 50% in vergelijking met 2009 maar dat is ongeveer 30% van het totaal van 661 arrestaties.
De aandacht voor islam-terrorisme lijkt dus niet in verhouding met het werkelijke gevaar. Daarmee wil ik uiteraard niet beweren dat er geen islam-terrorisme bestaat of dat het op zich geen gevaar zou zijn, maar wel dat het terrorisme in Europa heel vaak uit een andere hoek komt, nl. die van het radicale seperatisme (160 aanslagen en 349 arrestaties), en dat dat gevaar veel minder aandacht krijgt - althans in de publieke opinie.

Statistisch gesproken, zou het pleiten voor de splitsing van België, zoals De Wever en De Winter dat doen, dan ook veel schrikwekkender moeten zijn voor de gemiddelde Belg. Maar de gemiddelde Belg laat zich liever leiden door de waan en de angst van de dag.

Voor wie het allemaal nog eens netjes op een rij wil in een straf stukje gefilmde lezing (in het Frans en specifiek over de situatie van islamterrorisme in Frankrijk):


Wednesday, April 25, 2012

Wissel experten uit

Al zo lang wordt in de ontwikkelingssector gezegd dat het beter is van mensen te leren vissen dan ze een vis te geven. En toch wordt dat zelden echt concreet in praktijk gebracht. In plaats van enkel financiële of materiële hulp te bieden kan je nochtans in veel gevallen gewoon experts sturen naar ontwikkelingslanden om daar reeds bestaande ondernemingen een duwtje in de rug te geven. Meer nog, blijkbaar doet de NGO Ex-Change steunt dat al tien jaar

‘Er zijn drie partijen die winnen bij onze projecten’, vertelt Roland Waeyaert op de persconferentie ter gelegenheid van het tienjarige bestaan. ‘Er zijn natuurlijk de ondernemers in het Zuiden waar onze eerste aandacht naartoe gaat. We bieden de experts een interculturele ervaring met de geglobaliseerde economie aan. De derde partij is de ondernemer die een expert ter beschikking stelt. Want die komt meestal met nieuwe ideeën en internationale contacten terug.’

Dat zijn al eens USP's.

Meer daarover in een artikel van MO*

Thursday, April 19, 2012

De tijden zijn slecht. Alweer?

Het is de jeugd van tegenwoordig, meneer, en de politici deugen niet meer en het leven is duurder dan ooit. Ach, hou toch op, schrijft Hans Geybels, en in een prachtige tekst roept hij op om al dat navelstaardige pessimisme achter ons te laten:

"Kunnen de tijden wel slecht zijn? Is het met de tijd niet veeleer zoals met het weer? Het weer noch de tijd kan goed of slecht zijn. Ze zijn gewoon wat ze zijn. Met dat in het achterhoofd formuleerde een van de grootste intellectuelen van de westerse geschiedenis, Augustinus, een verrassend antwoord. Toen men hem ervan trachtte te overtuigen dat de tijden slecht waren, zei hij: ‘Wij zijn de tijden!' En inderdaad: het gaat uiteindelijk niet om de tijd (of het weer), maar om datgene wat wij ervan maken.

Elk tijdperk kent zijn eigen problemen en moeilijkheden, maar ook zijn eigen unieke kansen en uitdagingen. Uiteindelijk gaat het om de mens die bepaalt welke weg hij of zij inslaat. Aan de ene kant kan men opteren voor een flegmatiek cultuurpessimisme. De tijden zijn slecht en het is de schuld van de jeugd, de politici, het gerecht, het kapitalisme en dies meer. Het zondebokmechanisme is al even oud als de slechte tijden waarin het zo goed gedijt. Of men kan oog hebben voor opportuniteiten. Wat dat betreft is het met de tijd een beetje zoals met nieuwe uitvindingen: ook die zijn ambigu. Aan elke uitvinding zitten voor- en nadelen. Net zoals de grenzen van de techniek ingenieurs aanzetten tot creativiteit, kan de tijd dat ook doen.


***

Meer dan ooit wordt deze tijd gekenmerkt door spanningen, zowel op globaal als op regionaal niveau. En die spanning doorkruist alle belangrijke debatten: politiek, socio-economisch, religieus en cultureel. Individuen trachten zich een identiteit aan te meten in deze wereld die voortdurend pluraliseert en globaliseert.

Die identiteit kan oud of nieuw zijn. Mensen die niet om kunnen met de spanning, zoeken tegenwoordig vaak de oude, vertrouwde bakens om zich aan vast te klampen. Niet zelden willen ze terug naar die goede oude tijd, toen er nog zekerheden en grenzen waren. Allerlei nationalistische en/of regionalistische en behoudsgezinde bewegingen situeren zich op dat veld. Aan het andere uiterste van het spectrum omarmen sommigen dan weer onkritisch-radicaal al het nieuwe en vormen ze gemarginaliseerde subculturen. Een kleine, derde groep laat alles aan zich voorbijgaan en trekt zich terug in een ivoren toren, gebouwd op de fundamenten van het cynisme. Gelukkig blijven de meeste mensen in het spanningsveld staan. Het heeft immers geen zin om de altijd aanwezige spanningen te willen oplossen of negeren. De grootste uitdaging blijft om er creatief mee om te gaan. Hoe nemen we het goede van de traditie mee en hoe onderscheiden we wat goed is voor de komende generaties? Met andere woorden: hoe zorgen we ervoor dat we goede erfgenamen zijn, alsook goede erflaters?"

Uit een voorpublicatie van‘Geloven in de toekomst', (red.), met bijdragen van o.m. Geert Noels, Michel D'Hooghe, Paul Quirynen, Jan Claerhout, Ides Nicaise. (Uitgeverij Pelckmans, Kalmthout, 2011

Tuesday, April 17, 2012

1200 miljard euro: de kost van alle wapens

1200 miljard euro. Jawel: 1200.000.000.000 euro. Dat is het bedrag dat wereldwijd en jaarlijks door staten uitgegeven wordt aan militaire doeleinden.

Al stegen de uitgaven niet veel meer in 2011 t.o.v. 2010, in vergelijking met 2001 stegen de wereldwijde militaire uitgaven wel met 50 percent.

Eenvoudig uitgedrukt: in 2010 werd voor elk van de 7 miljard bewoners van deze planeet 232 dollar (ca. 175 euro) besteed aan militaire doeleinden. Tezelfdertijd moeten drie miljard mensen rondkomen met minder dan 2,5 dollar (minder dan 2 euro) per dag.

De vredesbeweging Pax Christi Vlaanderen ondersteunt daarom het internationale initiatief om 17 april 2012 uit te roepen tot Global Day of Action on Military Spending, een moment waarop vredesbewegingen wereldwijd de bevolking attent maken op de reusachtige militaire uitgaven en wereldleiders er toe willen aanzetten om hun maatschappelijke prioriteiten te herbekijken. Ze maakten er een aantal filmpjes over waarin ze enkele mensen uit de NGOsector en de academische wereld vroegen wat ze met 1200 miljard euro zouden doen.

Hieronder het filmpje met Olivier Forges, coördinator van de Vlaamse Vredesweek.



Friday, April 6, 2012

De religie van kapitaal


In februari 2012 luisterde ik naar een lezing van professor Gerrie ter Haar die jarenlang de relatie tussen religie en ontwikkeling onderzocht. Ik was onmiddellijk verrast door bepaalde elementen in haar betoog aangezien ze haar lezing begon met een interessante vergelijking tussen de wijze waarop religie beleefd wordt en de manier waarop wij omgaan met onze economie.

“Vandaag staan we oog in oog met een financiële crisis die er voor zorgt dat we allemaal onze fundamentele veronderstellingen over hoe de wereld en de manier waarop die geregeerd wordt, in vraag moeten stellen. Of, om preciezer te zijn: de krachten waarvan geloofd wordt dat deze de wereld regeren.” zei ze.  “Religieuze gelovigen verbinden over het algemeen zo’n kracht aan bepaalde spirituele entiteiten – zoals goden, godheden, geesten of andere onzichtbare entiteiten. Maar seculieren verbinden eveneens een bepaalde macht met onzichtbare krachten. Zo refereert men aak naar datgene wat men omschrijft als ‘de markt’, of meer expliciet, de onzichtbare entiteit die men kent onder de naam ‘kapitaal’ (wat men niet mag verwarren met geld of fysieke objecten zoals land en gebouwen, aangezien dat slechts de vormen zijn waarin kapitaal zichtbaar wordt). In beide gevallen – religieus en seculier – gelooft men dat deze onzichtbare krachten een invloed uitoefenen op onze materiële wereld.”

Professor Ter Haar wist dat wat ze zei misschien wat eigenaardig zou klinken in de oren van sommigen waardoor ze er snel aan toevoegde: “Alvorens iemand aanstoot neemt aan deze vergelijking, wil ik wel duidelijk maken dat ik niet beweer dat de onzichtbare krachten waarvan verondersteld wordt dat ze onze wereld regeren – economische of spiritueel – in elk opzicht dezelfde zijn. Maar wat ik suggereer is dat we in beide gevallen te maken hebben met het geloof in transcendente oorzaken die zich op verschillende manieren manifesteren, afhankelijk van de geschiedenis en de cultuur van een bepaalde samenleving. Beide komen voort uit specifieke manieren om de wereld te bekijken. Alleen gebruikt men in het ene geval religieuze termen, in het andere, economische. En in het geval van dat laatste is de moderne politiek en business gebaseerd op de veronderstelling dat een onzichtbare entiteit genaamd ‘kapitaal’ (in principe) voor iedereen toegankelijk is hoewel het op het hoogste niveau gemedieerd wordt door een hele reeks technieken die in handen zijn van specialisten zoals bankiers en economen. Op een zelfde manier wordt de toegang tot het transcendente van de religieuze gelovigen gemedieerd door experten zoals priesters en theologen, die daarbij hun eigen technieken hebben. We kunnen dus zeggen dat de economen de theologen hebben vervangen in de moderne maatschappij en dat zij diegenen geworden zijn die kunnen voorspellen hoe de toekomst er zal uitzien – of die op zijn minste beweren dat ze dat kunnen.”*

Friday, March 30, 2012

Monogamie op De Wevers wijze

In zijn opiniestuk "Eén voor elk" in de standaard van 27 maart 2012 bespreekt Bart De Wever de reden waarom men in Nederland de erkenning van polygamie huwelijken wil beperken. Hij concludeert dat we dat moeten doen op basis van ons verlichtingsdenken en niet - zoals Mark Rutte voorstelt - op basis van incompatibiliteit met onze 'joods-christelijke cultuur'.

Toch legt De Wever in het grootste deel van zijn opiniestuk uit waarom polygamie inderdaad geen onderdeel is van de joods-christelijke cultuur. Dat is voor hem belangrijk aangezien hij van oordeel is dat "de wijze waarop een gemeenschap die seksuele relaties beoordeelt en normeert, de diepste fundamenten van haar samenhang bepaalt."

Los van de seksualisering van cultuur die hij daarmee voorstelt, valt vooral De Wever's selectieve blindheid op. Het Jodendom kent immers een bijzonder oude traditie van polygamie die in verschillende strekkingen van het Jodendom nog vele eeuwen na de christelijke keuze voor monogamie werd volgehouden. Er is dus helemaal niets 'joods-christelijk' aan monogamie.

Laat ik in dit verband dan ook van de gelegenheid gebruik maken om aan te geven hoe de behoorlijk nieuwe uitdrukking 'joods-christelijk' sowieso totaal ongepast is om over 'onze cultuur' te spreken. Niet alleen heeft de 'christelijke cultuur' doorheen de eeuwen bijzonder veel moeite gedaan om de 'joodse cultuur' te marginaliseren en verketteren maar we plaatsen Joden daarmee ook al te snel in een cultuur die zowel op religieus als cultureel vlak een Messias centraal plaatst die door Joden hoegenaamd niet aanvaard wordt. Ze noemen hem zelfs geen profeet. (Wat ze trouwens wel in een andere gekende godsdienst doen waardoor die - op dat vlak - dichter bij onze cultuur aanleunt dan de joodse.)

De Wever gaat vervolgens een geschiedkundig stapje verder en stelt dat seksuele vrijheid de nieuwe norm werd in onze maatschappij en dat de kerk op die normering geen invloed meer uitoefent. "Op seksueel vlak kan alles zolang het de rechten van een ander individu niet schendt." schrijft hij, maar wel met een caveat: "Gelijkwaardigheid beschouwen we daarbij als een fundamenteel recht. Derhalve blijft het principe 'één voor elk' robuust doorheen alle seksuele veranderingen."

Hoezo? Op welke gebieden geldt zo'n principe dan? Eén brood voor elk? Eén koelkast voor elk? Eén Ferrari voor elk? Of nog beter: Eén politiek mandaat voor elk? En één nationaliteit voor elk?

'Eén voor elk' is helemaal geen 'robuust' principe - zeker niet wat betreft onze sociale relaties. Je zit ook niet vast aan één nonkel, één leerkracht of één vriend.

"Vrijheid leidt voor ons doorgaans niet tot blijheid als mensen meer dan één partner tegelijk kiezen." Gaat De Wever echter verder. "Het wettelijk aanvaarden van een echtelijke verbintenis van een man met meer dan één vrouw tegelijk vinden we bijgevolg verwerpelijk. Polygamie vloekt met de heersende opvatting van een moderne, verlichte samenleving. Het zou beter geweest zijn als Rutte dat gewoon open en eerlijk had gezegd."

Dus als we genoeg huwelijken zouden vinden waarin iedereen met volle overtuiging zou kiezen voor polygamie of polyandrie en de mensen die daarvoor kiezen vinden dat het wel degelijk tot heel wat blijheid in hun leven leiden - en die kans is verre van onbestaande - dan valt zijn hele argument in duigen. In de 'heersende opvatting' leidt het monogame huwelijk immers ook heel vaak hoegenaamd niet tot blijheid maar dat zorgt er niet voor dat we het afschaffen omdat dat 'verlichter' of 'moderner' zou zijn.

Laten we dus, zoals hij voorstelt voor Rutte, inderdaad gewoon eerlijk zijn: als we in onze samenleving kiezen voor monogamie is dat wel degelijk omwille van een eeuwenlange religieuze traditie. Persoonlijk vind ik die traditie best mooi en zie ik zelf ook geen reden om ze te doorbreken. Maar wat het verlichtingsdenken of de moderniteit er precies mee te maken zou hebben, is me een raadsel. Laat staan de regel van ‘één voor elk’.

Als het verlichtingsdenken al voor iets heeft gezorgd, is het net datgene waar De Wever eveneens naar verwijst: toenemende individualisering en daardoor ook individuele vrijheid op seksueel vlak. Hoewel, de seriële monogamie zoals we die nu kennen, is natuurlijk iets van de laatste decennia en dus afkomstig van de seksuele revolutie - maar zelfs die heeft onze cultureel-religieuze norm van een monogaam huwelijk niet echt doorbroken.

"Zo doet men dat hier nu eenmaal" is dus ongeveer al wat we kunnen zeggen. Pas op, dat is, wat mij betreft, best een valabel argument. Bediscussieerbaar, maar op zich valabel. Alleen moeten we dan wel zo eerlijk zijn van toe te geven dat onze norm in die zin geen haar beter is dan de norm in eender welke andere samenleving waar men zegt "we leven in polygamie, want zo doet men dat hier nu eenmaal".

Dus niets 'verlichting', niets 'joods-christelijk', en niets 'modern'. Het is gewoon zijn eigen huidige culturele norm. Mij goed hoor, maar dát had De Wever dan ook eens open en eerlijk mogen zeggen én met minder verdraaiingen van de geschiedenis of de feiten.


En overigens ben ik van mening dat de NAVO afgeschaft moet worden.

Thursday, March 29, 2012

Wel of niet hongerstaken?

De hongerstakers in de ULB krijgen ondertussen alsmaar meer media-aandacht. Vooral de man die zijn eigen mond dichtnaaide wordt gretig door de media gefotografeerd en in beeld gebracht.

Vandaag konden we echter lezen dat de hongerstakers allen een brief hadden gekregen om te ondertekenen dat, indien zij door hun keuze om niet te eten of te drinken gezondheidsproblemen zouden ondervinden of zouden sterven, dat dit dan hun eigen verantwoordelijkheid zal zijn.

Het is waarschijnlijk te plaatsen in een steeds harder migratiebeleid dat constant de mond vol heeft van 'terugkeerbeleid' en 'een kordate aanpak'. Niettemin, hoezeer ik me ook kant tegen de toenemende 'hardheid' en gebrekkige empathie van huidige politieke debatten en hoezeer ik de situatie van de hongerstakers ook betreur, ik kan in deze niet anders dan de dienst vreemdelingenzaken steunen.

Ik ga me in deze bijdrage hoegenaamd niet uitspreken over het groter asielbeleid op zich (dat is voor een andere keer) en al evenmin over de specifieke gevallen van deze hongerstakers (waar ik weinig over weet aangezien ik hen niet persoonlijk heb gesproken). Waar ik me wel over wil uitspreken is de wijze waarop men een hongerstaking kan gebruiken als burgerlijke ongehoorzaamheid.

Ik ben als Gandhiaan uiteraard meer dan een voorstander van 'vasten als sociale actie'. Ik zie het wel degelijk als een 'wapen' in een strijd tegen onrechtvaardigheid. Maar laat het duidelijk zijn dat een dergelijk 'vredeswapen' om een zeer gerichte en eerlijke uitvoering vraagt. Daarom is het van belang dat we de volgende grensvoorwaarden van vasten als sociale actie nog eens goed overwegen:
  • Ten eerste is het vasten een allerlaatste redmiddel wanneer alle andere wegen van dialoog en gesprek gefaald hebben en het conflict in een dergelijke fase verkeert dat bepaalde partijen werkelijk geen gehoor meer hebben voor de rechtmatige vragen van zij die onrecht worden aangedaan.
  • Vervolgens is het van groot belang dat men vast om dat onrecht aan te klagen en m.a.w. de onrechtvaardige 'een geweten te schoppen'. Zoiets werkt natuurlijk alleen maar als men vast tegen de eigen groep. Men kan het vasten niet als geweldloos wapen gebruiken tegen een tegenstander om het eenvoudige feit dat het anders meteen een gewelddadig wapen wordt. Weliswaar is er geen sprake van fysiek geweld, maar wel van emotioneel en moreel geweld dat men wenst te gebruiken om de tegenstander op de knieën te krijgen.
  • Daaruit volgt dan ook de laatste en belangrijkste beperking van vasten als sociale actie: men mag het nooit gebruiken omwille van eigenbelang. Anders wordt het wel degelijk een moreel chantagemiddel. Wie het als chantagemiddel gebruikt ondergraaft immers net het idee dat men probeert om iemand tot inkeer en besef te brengen. Wie iets eist voor zichzelf dwingt de ander om hem iets te geven en verliest dan ook de initiële motivatie om het geweten van zijn medestanders aan te wakkeren. Vasten als sociale actie blijft nu eenmaal alleen zuiver en geweldloos als men bereid is om geweld op zich te nemen en de cirkel van geweld te stoppen door net aan de eigen groep of medestanders te vragen hun aandeel in het geweld te stoppen.
Dus neen, hongerstakingen om verblijfsvergunningen te krijgen vallen niet goed te praten. Er zijn nog steeds voldoende democratische middelen om een aanvraag te doen. Daarnaast vallen er nog heel wat andere acties van burgerlijke ongehoorzaamheid te bedenken zoals bijvoorbeeld heel eenvoudig de pertinente weigering om het grondgebied te verlaten.

Wanneer iemand die geen burger is van een land begint te vasten om de overheid van dat land te dwingen hem een verblijfsvergunning te geven, gaat hij dan ook te ver. Er is geen sprake van aanklacht van onrecht vanuit de eigen groep. En er is heel duidelijk sprake van morele chantage om eigenbelang. Dit is dan ook geenszins een aan te moedigen geweldloze actie.

Pas op, laat mij nogmaals expliciteren dat ik daarmee niets wil afdoen aan de ernst van de problematiek. Ik wil ook geenszins het in mijn ogen onrechtvaardige huidige asiel- en migratiebeleid goedpraten. En ik wil zeker niet pleiten voor een hardvochtige behandeling van deze mensen. Onrecht moet wel degelijk worden aangeklaagd, het huidige asiel- en migratiebeleid schreeuwt luidkeels om verbetering en wat mij betreft moeten we er allemaal alles aan doen om menselijker om te gaan met al wie - om welke reden dan ook - ten einde raad is.

Maar het baat niet van een schitterend geweldloos strijdmiddel zoals het vasten te verdraaien tot een gewelddadig wapen. Men trekt er de publieke opinie alleen maar mee in het harnas en legitimeert het verdere brutale optreden van bepaalde overheden. Daarenboven kan het nooit een werkelijke omwenteling van het hart teweeg brengen, waardoor men misschien wel een bepaald resultaat kan boeken maar nooit werkelijke verandering zal brengen - en net daar zou zo'n vasten op gericht moeten zijn: een zuiverende omwenteling.

Iets compleet anders zou het dan ook zijn indien burgers van het land vastenacties organiseren om het beleid van hun eigen overheid aan te klagen. Indien anderen zouden opkomen voor de rechten van zij die onrechtvaardig behandeld worden door op cruciale momenten zoals tijdens de asielcrisis van enkele maanden geleden (en het jaar daarvoor) door stevige vastenacties dan zouden bepaalde beleidsmakers veel harder schrikken. Indien de eigen overheid aan de oren getrokken wordt door middel van geweldloze acties zoals een hongerstaking om uitwassen in ons migratiebeleid nu eindelijk eens te corrigeren, dan zal je mij dat luidkeels horen toejuichen. En dan zal ik met plezier meedoen.


Overigens ben ik van mening dat Navo afgeschaft moet worden.


*

Wie meer uitleg wenst over de spirituele basis en Gandhiaanse principes achter het vasten als sociale actie kan daarover meer lezen in mijn boek over vasten. Downloadbaar via deze link:
http://the.writingsofjonas.net/nl/vasten_de_eenvoud_van_gandhi_en_jezus_download